Το ποίημα της εβδομάδας

Παγκόσμια ημέρα ποίησης σήμερα και θα το γιορτάσουμε με -τι άλλο;- το ποίημα της εβδομάδας! Ξέρω, η επιλογή είναι τετριμμένη, δυστυχώς όμως ο περιορισμένος χρόνος δεν μου επιτρέπει κάτι πιο εντυπωσιακό. Παρόλα αυτά, θα σας δώσω μια μικρή συμβουλή για σήμερα. Μην ποστάρετε κάποιο ποίημα, μην διαλαλήσετε στα κοινωνικά δίκτυα την αξία της ποίησης και το χρέος του ποιητή. Το έκαναν άλλοι πριν από εσάς και από μένα. Αντίθετα, σήμερα γιορτάστε τα ποιήματα της ζωής σας, τα κατά δικά σας ποιήματα. Τους ανθρώπους που σας φωτίζουν με το πνεύμα, τις ιδέες και τις πράξεις τους. Διαλέξετε για εκείνους μερικούς στίχους, πάρτε βαθιά ανάσα και αφιερώστε τους. Έτσι και το ποίημα θα πάρει την δόξα που του αξίζει και μερικά χαμόγελα θα λάμψουν στην αυγή της άνοιξης. Τα λέω σε σας για να τα ακούω εγώ, μην νομίζετε. Αλλά καλύτερα ας ακούσουμε την Ιστορία του Mark Strand!

Η ιστορία

Είναι η παλιά ιστορία: παράπονα για το φεγγάρι
που βυθίζεται στη θάλασσα, για τα αστέρια που ξεθωριάζουν με το πρώτο φως,
για το γκαζόν που το βρέχει η δροσιά, για το ασημένιο γκαζόν, για το γκαζόν που κρυώνει.

Και συνεχίζει το δρόμο της: ένας άντρας κοιτά τη σκιά του
και λέει πως είναι η στάχτη του εαυτού του που πέφτει, λέει ότι οι μέρες του
είναι οι πραγματικές μαύρες τρύπες στο διάστημα.
Αλλά τίποτα από αυτά δεν είναι αλήθεια.

Ξέρεις ποια ιστορία εννοώ: είναι αυτή για τα λεπτά που πεθαίνουν,
και τις ώρες, και τα χρόνια: είναι η ιστορία που λέω
για μένα, για σένα, για τον καθένα.

Το ποίημα της εβδομάδας

Ο André Breton γράφει το ποιήμα «Le verbe être» και εκατό χρόνια μετά το διαβάζουμε μαζί και το ζούμε χώρια.

Le verbe être

Γνωρίζω την απελπισία στα κύρια σημεία της. Η απελπισία δεν έχει φτερά, δεν στηρίζεται απαραίτητα σ’ένα ξέστρωτο τραπέζι, σε μια βεράντα κοντά στη θάλασσα το βράδυ. Είναι η απελπισία και δεν είναι η επιστροφή μιας ποσότητας από μικρά γεγονότα όπως οι σπόροι που εγκαταλείπουν, την ώρα που πέφτει η νύχτα, ένα χαράκωμα για ένα άλλο. Δεν είναι τα βρύα πάνω σε μια πέτρα ή το ποτήρι για να πιούμε. Είναι ένα καράβι ραντισμένο με χιόνι αν θέλετε, όπως τα πουλιά που γκρεμίζονται και το αίμα τους δεν έχει καθόλου πυκνότητα. Γνωρίζω την απελπισία στα κύρια σημεία της. Ένα πολύ μικρό σχήμα, οριοθετημένο από ένα κόσμημα για τα μαλλιά.

fondation-pierre-arnaud-lens-art-valais-andre-breton-wall-sabine-weiss-1530

Το ποίημα της εβδομάδας

Εμπειρίκος, επιτέλους. Στο ποίημα της εβδομάδας θα φιλοξενήσουμε το «Θα περιμένουμε» από την Οκτάνα, το ομώνυμο βιβλίο του ποιητή και προσωπική φανταστική του πόλη. Αύριο στο Μωβ Σκίουρο θα γίνει ένα αφιέρωμα στον Εμπειρίκο και την συγκεκριμένη ποιητική συλλογή, καλώς ερχόντων των πραγμάτων θα είμαι και εγώ εκεί να την θαυμάσω!

Θα περιμένουμε

 Θα περιμένουμε μην τυχόν περάσει
Το τραίνο μας με το πολύτιμο φορτίο
Το τραίνο μιας άλλης ώρας
Μιας άλλης χώρας που σύνορα δεν έχει.

Θα περιμένουμε μην τυχόν περάσει
Το τραίνο που δεν μπορεί μια και ξεκίνησε να σταματήσει
Τώρα σε σήραγγα μπορεί να βρίσκεται
Μπορεί να βρίσκεται σε δύσκολο βουνό
Ίσως σε κάμπο με πλημμύρα
Σε τόπο που νά’ ναι μεσημέρι
Ή σ’ άλλον που νά’ ναι βράδυ
Μα θα περάσει.

Κι εμείς θα περιμένουμε
Γιατί δεν είναι δυνατό να δεσμευθεί
Δεν είναι δυνατόν να σπάσει
Να κουραστεί σε στέππες και σε πάμπες
Και σ’ επικίνδυνες ανηφοριές
Το τραίνο μας, που σίγουρα θα φτάσει.

Θα περιμένουμε λοιπόν ακόμα,
Σήμερα κι αύριο και μεθαύριο
Θα περιμένουμε το τραίνο πάντα
Γιατί δεν είναι δυνατόν να μην περάσει.

c4f4ab6daec6f7ac60bfac99e1ed9286.jpg

*Συνδυασμός Εμπειρίκου, Μιγιαζάκι και Trainspotting.

Το ποίημα της εβδομάδας

Σαν σήμερα, 2 Μαρτίου 1942, γεννήθηκε ο Lou Reed και η ποιητική ανάρτηση αυτής της εβδομάδας είναι αφιερωμένη σε εκείνον. Μέσα σε όλη την καλλιτεχνική του δραστηριότητα o Lou υπήρξε και ποιητής, δημοσιεύοντας κάποια ποιήματά του σε περιοδικά την δεκαετία του ’70. Το ενδιαφέρον όμως βρίσκεται λίγο πιο πριν χρονικά, όταν μέσω τις στιχουργικής του δουλειάς ο Lou, και κατ’επέκταση οι Velvet Underground, συμπεριλαμβάνονται σε μια ποιητική ανθολογία του Donald Allen με θέμα την «Νέα Αμερικανική Ποίηση». Η συλλογή αυτή εκδόθηκε το 1960 και συμπεριλάμβανε και πολλά άλλα μουσικά συγκροτήματα. Ακολουθούν, λοιπόν, οι στίχοι από δύο τραγούδια, ένα γνωστό και ένα σχετικά άγνωστο, με την ελπίδα να τα διαβάσετε και να θέλετε να τα ακούσετε, γιατί την έκτη μέρα της δημιουργίας ο Θέος δεν έφτιαξε μόνο τους Floyd. Λέω εγώ τώρα…

I’ll be your mirror

I’ll be your mirror
Reflect what you are, in case you don’t know
I’ll be the wind, the rain and the sunset
The light on your door to show that you’re home

When you think the night has seen your mind
That inside you’re twisted and unkind
Let me stand to show that you are blind
Please put down your hands
‘Cause I see you

I find it hard to believe you don’t know
The beauty that you are
But if you don’t let me be your eyes
A hand in your darkness, so you won’t be afraid

When you think the night has seen your mind
That inside you’re twisted and unkind
Let me stand to show that you are blind
Please put down your hands
‘Cause I see you

home.jpg

After Hours

If you close the door
the night could last for ever
leave the sunshine out and say ‘hello’ to never
all the people are dancing and they’re having such fun
I wish it could happen to me
but if you close the door
I’ll never have to see the day again
if you close the door
the night could last for ever
leave the wineglass out
and drink a toast to never
Oh! someday I know someone will look into my eyes
and say ‘hello’
you are my very special one
but if you close the door
I’ll never have to see the day again
Dark cloudy bars
Shiny Cadillac cars
and the people on subways and trains
looking grey under rain as they stand disarrayed
all the people look well in the dark
and if you close the door
the night could last for ever
leave the sunshine out and say ‘hello’ to never
all the people are dancing and they’re having such fun
I wish it could happen to me
’cause if you close the door
I’ll never have to see the day again
I’ll never have to see the day again
once more
I’ll never have to see the day again

Το ποίημα της εβδομάδας

Πρώτα ήρθε το Ένας σταχτής κοκκινολαίμης και μετά το Οtoteman, τώρα ήρθε επιτέλους η ώρα για Το καμουφλάζ της άνοιξης. Το ποίημα άργησε τρεις μήνες να δημοσιευτεί από δική μου υπαιτιότητα και χρωστάω μια προσωπική συγγνώμη στον ποιητή. Χωρίς να θέλω να δικαιολογηθώ όμως, τολμώ να πω ότι μπορεί να άργησε η δημοσίευση, αλλά άτυπα ήρθε στην ώρα της, τώρα που πραγματικά αποκαλύφθηκε πόσο καλά καμουφλάρεται η άνοιξη σε ένα φθινόπωρο που πρόωρα επέτρεψα να έρθει.

Το καμουφλάζ της άνοιξης

Το θρηνητικό ρέκασμα της καρακάξας αντήχησε στα αυτιά μου
από δυο χιλιάδες τρύπες, διαμπερή κουφώματα, χαραμάδες.
-Διέκοψα απότομα την ταινία που ξετύληγε το μυαλό μου
και κοντοστάθηκα μέσα στη χαμοκέλα
που επιστέγαζε για μέρες όλα τα όνειρα και τους εφιάλτες
του Αορίστου, του Ενεστώτα (ή του Μέλλοντος;)-
‘’Τα παιδιά μου νοσσούν από την έλλειψη του πατρός τους’’.
Την συμπόνιά μου με ένα εμπιστευτικό ψέλλισμα
έστειλα στην ίδια φωλιά που κάποτε με μεγάλωσε και μένα η μάνα.

Τα μάτια μου βιασμένα από την αντηλιά
προσπάθησαν να τρέξουν πάνω στα νερά των ξύλων
σε μια διάλεκτο φαινομενικά ακατάλυπτη,
όπως εκείνη των Cherokee.

( atchina ) Η λέξη πάνω σε εκείνους τους ρόζους
των μισοστεκούμενων, διαβρωμένων τοίχων
εντυπώθηκε στη σκέψη μου ( atchina )
ήταν σαν να γνώριζα το νόημά της ( atchina )

Το φάντασμα (ή η σκιά) που είχε γίνει η τροφός μου
με περιτριγύριζε σε τούτο το κελί,
με κρατούσε χάμω αδύναμο από τις τόσες σκοτοδίνες
προσφερόμενες ως ύπνος, ξεκούραση, ενόραση. ( atchina )
Αυτό το μίασμα που δέσμευε και το δικό μου οξυγόνο
με είχε βάλει να το ακολουθώ για χρόνια
ως προς εξασφάλιση της ύπαρξής του.
Όλο αυτό το θολερό φάσμα προκαταλύψεων, ανασφαλειών, φοβιών
που οι γονείς εμφυσούν σαν προστασία,
είναι η σκιά μπροστά μου, ( atchina ).
Η σκιά των προγόνων μου που είχε υποστεί αλλοίωση,
αλλά ήταν μόνο κατά το ελάχιστο σκιά δικιά μου.

Βούτηξα τη σκιά και την έπνιξα
(κροταλισμός θανάτωσης του τέως εαυτού μου)
στο αργόσυρτο ποτάμι της αχρωματοψίας μου,
όπως η γιαγιά μου συνήθιζε να πλένει τα σκουτιά της.
Ο ζόφος που απλώθηκε σαν βρώμα από τα παλιόρουχα
αποκάλυψε χρώματα! (Πανδαισία! Παλιγγενεσία!)

Ένας ερωδιός πέταξε για να βρει το νεο του σπίτι
και η ανάκλαση του ειδώλου του στο νερό
μου υπέδειξε που κυτόταν ένα βίπερ τσέπης.
Μια μουλιασμένη από τα νερά (ή απο τα δάκρυα;),
ιστορία αγάπης που κάτι μου θύμιζε.
Το εξώφυλλο είχε αλλοιωθεί και δεν καταλάβαινα τα πρόσωπα.
Ο επίλογος όμως ήταν σκισμένος (κάποιος τον έσκισε).
Τρομερό πράγμα πως αποσαθρώνονται τα πρόσωπα
και οι καταστάσεις πάνω στα βράχια του χρόνου.

Το τίναγμα της στάχτης ενός σπουργιτιού δίπλα μου
-όχι δεν ήταν σπουργίτι- με ξάφνιασε
και κείνο το εκτυφλωτικό κόκκινο στίγμα
που είχε στο λαιμό του, μου αποκάλυψε
πόσο καλά καμουφλάρεται η άνοιξη
σε ένα φθινόπωρο που πρόωρα επέτρεψα να έρθει.

μέσα Οκτωβρίου 2016,
Κων/νος Παπαπέτρου

Το ποίημα της εβδομάδας

Οι λέξεις πόσο πολύτιμες είναι και πόσο πολυτιμότερες γίνονται όταν είναι λιγοστές. Όχι λίγες, λιγοστές. Έτσι λοιπόν, ο Πάνος Κυπαρίσσης σε ένα μικρό ποίημα μιλά για όλους.

Ο κηπουρός και η μικρή μηλιά

Πως να ξεριζώσω το δέντρο
που θέριεψε μέσα μου

Ποιός θα σβήσει τους ίσκιους;
Μαύρα πανιά
που κυλούν αργά μέσα στις φλέβες μου

Κι όλο γυρνάς
κι όλο μεθάς
κι ολόενα σωπαίνεις

Το πρώτο αστέρι
αδειάζει όλη τη νύχτα
επάνω μου

dsc0033011-07-01v2-M.jpg

Το ποίημα της εβδομάδας

Ένας καθηγητής μας στη σχολή υποστηρίζει πως όποιος πάσχει από κατάθλιψη ή έχει μια μικρή μελαγχολία, θα ήταν προτιμότερο να διαβάσει Εμπειρίκο παρά Καρυωτάκη. Ή και όχι. Θα ταίσω την μελαγχολία μου Καρυωτάκη λοιπόν, κόντρα στα αποφθέγματα του Γαρά(…) και θα μοιραστώ μαζί σας το Κι αν έσβησε σαν ίσκιος από την συλλογή Νηπενθή.

«Κι αν έσβησε σαν ίσκιος…»

Κι αν έσβησε σαν ίσκιος τ’ όνειρό μου,
κι αν έχασα για πάντα τη χαρά,
κι αν σέρνομαι στ’ ακάθαρτα του δρόμου,
πουλάκι με σπασμένα τα φτερά·

κι αν έχει, πριν ανοίξει, το λουλούδι
στον κήπο της καρδιάς μου μαραθεί,
το λεύτερο που εσκέφτηκα τραγούδι
κι αν ξέρω πως ποτέ δε θα ειπωθεί·

κι αν έθαψα την ίδια τη ζωή μου
βαθιά μέσα στον πόνο που πονώ —
καθάρια πώς ταράζεται η ψυχή μου
σα βλέπω το μεγάλον ουρανό,

η θάλασσα σαν έρχεται μεγάλη,
και ογραίνοντας την άμμο το πρωί,
μου λέει για κάποιο γνώριμο ακρογιάλι,
μου λέει για κάποια που ‘ζησα ζωή!

trois-couleurs-bleu-1050x700.png

*Η φωτογραφία είναι από την Μπλε Ταινία του Κισλόβσκι. Είναι λίγο άστοχη θεματικά, αλλά όποιος την έχει παρακολουθήσει καταλαβαίνει ακριβώς τον λόγο που αυτά τα δύο έργα ταιριάζουν.