Από το χάος στο χαρτί του Βακαλόπουλου

Όλοι δεν έχουμε θαυμάσει κρυφά κάποιον συγγραφέα, που δεν έχουμε διαβάσει ακόμα βλέποντας τα βιβλία του στα ράφια των βιβλιοθηκών ή στις βιτρίνες των βιβλιοπωλείων; Και μετά, γυρίζοντας σπίτι, τον αναζητήσαμε και μαγευτήκαμε από τις δύο τρεις αράδες του που βρήκαμε στο διαδίκτυο; Τι, όχι;  Στο μυαλό μου είναι όλα; Τότε μην δίνετε προσοχή στα κατά τα άλλα ρητορικά μου ερωτήματα. Σας εύχομαι όμως να το ζήσετε κάποια στιγμή. Αυτού του είδους ο λογοτεχνικός έρωτας της πρώτης ματιάς δεν είναι ποτέ λανθάνων. Τουναντίον, είναι πάντα ανταποκρίσιμος και τρομερά ενδιαφέρον. Κάπως έτσι λοιπόν, ένα καλοκαιρινό απόγευμα αποφάσισα πως ο Χρήστος Βακαλόπουλος θα γίνει ένας από τους αγαπημένους μου συγγραφείς και δύο χρόνια μετά είμαι πιο πεπεισμένη από ποτέ για εκείνη μου την ασυνείδητη απόφαση.

008

Ο Χρήστος Βακαλόπουλος γεννήθηκε το 1956 στην Αθήνα και μεγάλωσε στην περιοχή της Κυψέλης. Σπούδασε Οικονομικά στην ΑΣΟΕΕ, αλλά η μεγάλη του αγάπη ήταν πάντα ο κινηματογράφος, τον οποίον και διδάχθηκε για δύο χρόνια στα Παρίσι στα έμπειρα χέρια του Éric Rohmer. Από μικρή ηλικία αρθρογραφούσε στα περιοδικά Σύγχρονος Κινηματογράφος και Αντί, ενώ παράλληλα εργαζόταν ως κριτικός κινηματογράφου στην εφημερίδα Αυγή. Το πρώτο του βιβλίο με τίτλο Υπόθεση Μπεστ Σέλλερ εκδόθηκε το 1980. Έκτοτε ακολούθησαν άλλα πέντε έργα και δύο συλλογές άρθρων και δοκιμίων που επιμελήθηκαν από φίλους μετά τον θάνατό του. Συγχρόνως με το συγγραφικό και κριτικό του έργο, ασχολήθηκε και με την σκηνοθεσία, έχοντας στο ενεργητικό του τέσσερις ταινίες. Το 1993 έφυγε από την ζωή σε ηλικία μόλις 37 ετών από καρκίνο του πνεύμονα (όπως ο Περεκ).

2016-11-22 03.01.00 1.jpg

Φύσει ηλιθιωδώς επαναστατικό πνεύμα η συντάκτρια αυτού του κειμένου, προτίμησε να διαβάσει μια από τις συλλογές δοκιμίων του Βακαλόπουλου, παρά ένα από τα λογοτεχνικά του έργο. Και ομολογώ, ομολογεί συγγνώμη, πως δεν το μετανιώνει ούτε στο ελάχιστο! Το Από το Χάος στο Χαρτί είναι, όπως αναφέρθηκε και νωρίτερα, μια συλλογή άρθρων και δοκιμίων του καλλιτέχνη, τα περισσότερα εκ των οποίων έχουν δημοσιευθεί στο περιοδικό Αντί. Θεματικά αγγίζουν κάθε πιθανό θέμα που απασχολούσε την ταραχώδη δεκαετία του ’80: εκλογές, Κοσκωτάς, τηλεόραση, ελληνικός κινηματογράφος, η διαφήμιση ως το σαράκι της σύγχρονης σκέψης και ζωής, ο Σαββόπουλος, ο Παπάζογλου και ο Ιωάννου. Ναι, πολλά από αυτά μας απασχολούν μέχρι και σήμερα και δεν μιλάω μονάχα για τις ταινίες του Πανουσόπουλου. Ο Κοσκωτάς μπορεί να έφυγε αλλά το σκηνικό ξένων προδιαγραφών που έστησε ήταν προπομπός ανάλογων σκηνικών που θα στηθούν στο αμέσως προσεχές μέλλον έγραψε το σωτήριο έτος 1988 ο Χρήστος Βακαλόπουλος. Μήπως σας λέει κάτι αυτό;

Με κοφτερή γλώσσα, άφοβη και ελεύθερη, ο Βακαλόπουλος μιλάει για τα πάντα και τους πάντες. Πέραν των απόψεων του για τα πολιτειακά θέματα, τα λόγια του για τον σύγχρονο ελληνικό κινηματογράφο σχεδόν συγκινούν, εντελώς αφυπνίζουν. Άραγε τι, γιατί και πως. Και το σπουδαιότερο όλων• υπάρχει ακόμα ελπίδα;

Σε μια χώρα, χωρίς κινηματογραφική παιδεία, μέσα, τεχνικό εξοπλισμό, στούντιο, αίθουσες, ταινιοθήκη και ικανοποιητικό θεσμικό πλαίσιο, σε μια χώρα με απίστευτα διογκωμένη γραφειοκρατία, αφασική τηλεόραση, εχθρικό Τύπο και πρώην μπακάλικα μεταμφιεσμένα σε βίντεο κλαμπ, υπάρχουν Έλληνες κινηματογραφιστές που ξεπερνούν όλα τα εμπόδια και κατασκευάζουν εικόνες που μας αφορούν. Η ελληνική δέσμη κυκλοφορεί ανάμεσα μας, δίπλα μας, επεξεργάζεται την εικόνα μας και δεν προσπαθεί να τη φαντασθεί ή να την κατασκευάσει, παραδίδεται στη σκληρή πραγματικότητα μας αντί να λειτουργεί παραισθητικά ή να θέλει να την υποτάξει, επικοινωνεί χωρίς αυταπάτες και αδιαφορεί για τις κρατικές ή τις φεστιβαλικές διακρίσεις. Αργά ή γρήγορα θα ανακαλύψουμε τις ταινίες που μιλάνε για μας μιλώντας έτσι σε ολόκληρο τον κόσμο και θα τις ξεχωρίσουμε από τις ανούσιες αισθητικές γυμναστικές. Η στιγμή αυτή που ο κόμπος έφτασε στο χτένι μπορεί να αποδεχτεί η κατάλληλη για να σταματήσουμε να γκρινιάζουμε, χωρίς να προσποιούμαστε ότι πάψαμε να υποφέρουμε ή ότι δεν είμαστε ποτέ ευτυχισμένοι. (Η ελληνική δέσμη, 1988)

Στο παρελθόν κλείνοντας ακόμα μια κριτική σας είχα παρακαλέσει να διαβάσετε εκείνο το βιβλίο και τώρα θα το ξανακάνω. Δεν έχει σημασία αν πρόκειται για μια συλλογή τοποθετημένη είκοσι χρόνια πριν, η ορθή σκέψη εξάλλου είναι αιώνια και δεν φθείρεται απ τα χρόνια και τις συνθήκες. Να το διαβάσετε, λοιπόν, και περισσότερο από αυτό να αφήσετε να μιλήσει ο ίδιος ο Βακαλόπουλος μέσα σας.

010

Advertisements

8 thoughts on “Από το χάος στο χαρτί του Βακαλόπουλου

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s